Elektrik faturası yükseldiğinde ilk akla gelen klimalar olur. Ama evinizde suyu ısıtan her cihaz da bu faturada pay sahibidir: şofben, kombi, çamaşır ve bulaşık makinesi, su ısıtıcısı. Suyun kireçli olduğu evlerde bu cihazların hepsi aynı sorunla uğraşır.
Kireç ısıtıcıda ne yapar?
Kireçli su ısındıkça içindeki kalsiyum ve magnezyum çökelir ve sıcak yüzeylere yapışır. Çaydanlığın dibindeki beyaz kabuk bunun en bilinen örneğidir. Aynı şey şofbenin rezistansında, kombinin eşanjöründe, çamaşır makinesinin ısıtıcısında da olur.
Kireç tabakası ısıyı iyi iletmez. Rezistans ile su arasında bir yalıtım katmanı gibi durur. Cihaz suyu aynı sıcaklığa getirmek için daha uzun çalışır ve rezistans daha çok ısınır. Bu hem daha fazla enerji harcanması hem de parçanın daha erken yıpranması demektir.
Kireç biriktikçe cihaz daha gürültülü çalışabilir; bazı şofbenlerde ısınırken çıtırtı sesleri bundandır. Sıcak su daha geç gelir, bazen istenen sıcaklığa hiç ulaşmaz.
Güneş enerjili su ısıtıcılar
Birçok evde çatıda güneş enerjili su ısıtıcı bulunur. Bunlar da kireçten etkilenir. Kollektör borularında ve depoda biriken kireç, ısının suya geçişini yavaşlatır. Kış aylarında, güneş zayıfken devreye giren elektrikli rezistans da kireçlenir.
Güneş enerjili sistemlerde düzenli bakım, depo ve borulardaki kirecin kontrolünü de içermelidir. Bakımı yapan ustaya kireç durumunu sorun.
Makineler ve küçük ev aletleri
Çamaşır ve bulaşık makinelerinde kireç, ısıtıcının yanı sıra hortumlarda ve valflerde de birikir. Kireçli suda deterjan ve sabun daha zor köpürür, bu yüzden çoğu kişi farkında olmadan daha fazla deterjan kullanır. Bulaşık makinesinin tuz haznesi bu yüzden vardır; doldurmayı unutmayın.
Su ısıtıcısı, çay makinesi ve kahve makinesi de aynı şekilde kireçlenir. Bunlar küçük cihazlar ama günde birkaç kez çalışıyorlar.
Ne yapılabilir?
İki yol var: kireci cihaza girmeden önce tutmak ya da biriken kireci düzenli temizlemek.
Evin girişine takılan bir yumuşatma cihazı, kireç yapan mineralleri tüm ev suyundan alır. Böylece şofben, kombi, makineler ve tesisat daha az kireçle karşılaşır. Nasıl çalıştığı su yumuşatma sayfasında. İçme suyu için kullanılan ters ozmoz cihazı ise yalnız mutfaktaki bir musluğa su verir; ısıtıcıları korumaz. Farkı ters ozmoz mu, su yumuşatma mı karşılaştırması gösteriyor.
Yumuşatma cihazı yoksa, düzenli kireç temizliği daha önemli hale gelir:
- Su ısıtıcısını ve kahve makinesini üreticinin önerdiği sıklıkta kireçten arındırın.
- Şofben ve kombi bakımını aksatmayın; servis rezistansı ve eşanjörü kontrol etsin.
- Duş başlıklarını ve musluk uçlarını sirkeli suda bekletip temizleyin.
Su tasarrufu da enerji tasarrufudur
Isıtılan her litre su, enerji harcanmış bir litredir. Sıcak suyu boşa akıtmamak, faturanın iki kalemini birden düşürür.
- Damlayan bir musluğu ya da sürekli akan bir rezervuarı ertelemeden tamir ettirin.
- Duşta sıcak suyun gelmesini beklerken akan suyu bir kovada toplayıp bitkiler için kullanın.
- Çamaşır ve bulaşık makinesini dolu çalıştırın.
- Uzun borularla uzaktaki bir şofbenden gelen sıcak su yolda soğur; boruların yalıtımını kontrol ettirin.
Depolu ve hidroforlu evlerde hidrofor da elektrik harcar. Tesisatta küçük bir kaçak varsa hidrofor sık sık devreye girer. Kimse su kullanmazken hidroforun çalıştığını duyuyorsanız, bir kaçak olabilir.
Arıtma cihazı ve su kullanımı
Ters ozmoz cihazları arıtma sırasında bir miktar suyu gidere gönderir. Bu su, cihazın ayarına ve suyunuzun durumuna göre değişir. Doğru boyutta seçilmiş, iyi ayarlanmış ve filtreleri zamanında değişen bir cihaz gereksiz su harcamaz. Tıkanmış bir sediment filtre ise membrana giden basıncı düşürür ve cihazın daha çok atık suyla çalışmasına yol açar. Bakım takvimi filtre değişim rehberinde var.
Bahçe ve dış mekân
Yaz aylarında bahçe sulaması evin su kullanımında büyük yer tutar ve depolu evlerde hidroforu sık çalıştırır. Sulamayı sabah erken ya da akşam serinliğinde yapmak, suyun buharlaşmadan toprağa geçmesini sağlar. Damla sulama, hortumla sulamaya göre suyu daha az harcar. Gri suyun arıtılıp bahçede değerlendirilmesi de bazı yerlerde bir seçenek olabilir.
Suyunuz ne kadar kireçli?
Kirecin cihazlara ne kadar yük bindirdiğini anlamak için suyun sertliğini bilmek gerekir. Sertlik test şeridi ya da laboratuvar analiziyle ölçülür; belirtiler ve değerler için su sertliği nedir yazısına bakabilirsiniz.
